Nieuws archief - Januari 2005

Kort Nieuws 31-1-2005
Hoogste punt blok 6 IJburg te Amsterdam
Atelier PRO genomineerd voor de Architectuurprijs Amersfoort 2005
Architect Philip Johnson overleden
Bouw Stationsplein Rotterdam gestart
Kort Nieuws 25-1-2005
Kort Nieuws 17-1-2005
Tentoonstelling Achter Gordijnen van Neutelings Riedijk architecten in Brussel
Kort Nieuws 6-1-2005
Architecten en Gebouwen Top 20 2004
Tentoonstelling over Herzog & de Meuron in het NAi

Kort Nieuws 31-1-2005

Vanavond zal op Nederland 3, om 21 uur in "In Het Uur van de Wolf" een documentaire over de geschiedenis van het Lloyd Hotel te zien zijn. Dit gebouw is naar ontwerp van MVRDV verbouwd tot hotel.

Op 10 februari van 19.30 tot 22.00 uur zullen S333 en NL Architects hun werk in het Nederlands Architectuur Instituut (NAi) presenteren. S333 was met Schots 1+2 op het Ciboga terrein in Groningen genomineerde voor de AM NAi Prijs. NL Architects was met De Basketbar in Utrecht de winnaar van deze prijs.

Het tijdschrift Building Design heeft een lijst van 's werelds grootste ontwerpbureau's gepubliceerd onder de naam World Architecture 200. De Nederlandse bureaus die op de lijst staan zijn: OMA op 84, EEA op 139, Atelier PRO op 179 en Mecanoo op 198.

Op de Bouwbeurs wordt van vrijdag 25 februari 2005 van 11.00 - 13.00 uur het Symposium Aluminium geeft Vorm en Kleur aan de Gevel? gehouden. Dit symposium wordt georganiseerd door Comhan Holland i.s.m. de VMRG - Vereniging Metalen Ramen en Gevels. Geïnteresseerden kunnen zich gratis aanmelden via 0297-513636 of comhan@comhan.com.

Het winkelgebouw aan de Tjalk te Lelystad is uitgebreid naar ontwerp van Geen Punt Architecten (GPA). Als blikvanger voor het winkelgebied "de Tjalk" is een dynamisch entree ontwikkeld die de toegankelijkheid van de winkels op begane grond en verdieping verbetert en van een aansprekende uitstraling voorziet. De entree heeft kruisende rolpaden en een ruimtelijke entree. Zie onderstaande afbeelding.

Afbeelding door GPA.

Hoogste punt blok 6 IJburg te Amsterdam

DEN HAAG - Op 26 januari jl. is het hoogste punt van blok 6 IJburg bereikt. Leon Thier, architect directeur van Atelier PRO uit Den Haag is coördinerend architect voor de invulling van Blok 6 op het Haveneiland van IJburg. Atelier Pro heeft zelf de uitwerking van 58 appartementen en het parkeersouterrain voor haar rekening genomen. Quist Wintermans Architecten en Bureau Noordeloos verzorgen de invulling van 65 eengezinswoningen. De basisschool die deel uitmaakt van de pleinwand van Blok 6 is door Premark Advies en Architectuur ontworpen.

Het rechthoekige stedelijke blok 6 op het Haveneiland van IJburg voorziet in een middelhoge randbebouwing aan de straat- en pleinwanden in combinatie met laagbouw in het middengebied. Dit middengebied wordt ontsloten door een informele woonstraat naar Londens voorbeeld. Diverse stegen verbinden deze woonstraat in dwarsrichting met de buitenzijden van het blok. Een aan de pleinzijde gesitueerd parkeersouterrain voorziet 106 parkeerplaatsen.

In de uitwerking van de woningen is gestreefd naar een maximale differentiatie van zowel woningtypen als huur-, koop- en prijscategorieën. Als coördinerend architect heeft Atelier Pro door het opstellen van randvoorwaarden voor de woningontwerpen de betrokken ontwerpers gestimuleerd om nieuwe woningtypen te ontwikkelen. Ter compensatie van de diversiteit in vormgeving, bouwhoogten en woningtypologie is in de materialisering gestreefd naar uniformiteit. Alle woningen worden opgetrokken in donker baksteen aan de buitenrand en in wit en lichtgrijs keimwerk aan de binnenzijde.

Maquette blok 6 IJburg, foto door P. de Ruig.

Atelier PRO genomineerd voor de Architectuurprijs Amersfoort 2005

DEN HAAG - Atelier PRO is met De Brink, een scholen- en voorzieningencomplex in de nieuwbouwwijk Vathorst bij Amersfoort, genomineerd voor de Architectuurprijs Amersfoort. Om het jaar worden uit de twee voorafgaande jaren tien Amersfoortse projecten geselecteerd voor de prijs. De projecten worden gepresenteerd in de tentoonstelling Architectuurprijs Amersfoort 2005, die van 8 mei tot en met 19 juni te zien is in De Zonnehof, Amersfoort. Het publiek kiest het beste project en de winnaar wordt op 17 juni bekend gemaakt. Dit Brink werd eerder in 2004 genomineerd voor de Nationale Scholenbouwprijs.

Atelier PRO en SVP architecten hebben samen de onderwijs- en vrijetijdsvoorzieningen als één complex ontworpen waarbij Atelier PRO de scholen ontwierp en SVP architecten de vrijetijdsvoorzieningen. Voor Atelier PRO is de eigen identiteit van elk der scholen en de schaal voor de kinderen uitgangspunt geweest, met aandacht voor eenheid in detail en behoud van de grote lijn. Daarom zijn grote plastische ruimtes ontworpen die met een aantal ingrepen tot verfijning en contract leiden.

In het complex zijn de Professor Groenschool, het Zwaluwnest en De Marke gehuisvest. Het voorzieningencomplex bestaat verder uit een zorgcentrum, een kerk, woningen en vrijetijdsvoorzieningen. De betrokken instellingen kregen een gebouwencomplex waarin de eigen identiteit herkenbaar is en waar binnen de grote schaal van het totale complex ruimte is geschapen voor spel en geborgenheid voor de allerkleinsten.

De Brink, foto door P. de Ruig.

Architect Philip Johnson overleden

DEN HAAG - De Amerikaanse architect Philip Johnson is 25 januari jl. op 98 jarige leeftijd overleden. Hij werd bekend met het boek International Style, dat hij samen met historicus Henry Russell Hitchcock schreef. In 1979 won hij de Pritzker Architecture Prize.

Voor hij op 36 jarige leeftijd zijn eerste gebouw ontwierp, was hij opdrachtgever criticus, auteur en museumdirecteur. Bekende ontwerpen van Johnson zijn het moderne Glass House, New Canaan, Connecticut (1949) en de postmodernistische AT&T wolkenkrabber in New York (1984).

Bouw Stationsplein Rotterdam gestart

ROTTERDAM - De eerste grote bouwwerkzaamheden op het Stationsplein in Rotterdam zijn vandaag begonnen. De komende jaren wordt hier intensief gewerkt aan de bouw van een nieuw metrostationvoor RandstadRail, een verbrede autotunnel onder het Weena, de realisatie van een nieuwe openbaar vervoer terminal en het voetgangersvriendelijk maken van het Stationsplein. Stefan Hulman, wethouder Kunstzaken en Vervoer en portefeuillehouder Verkeer en Vervoer van de stadsregio Rotterdam heeft woensdag 26 januari het startsein gegeven voor de bouwwerkzaamheden.

Met de bouw van de terminal zal naar verwachting in 2006 worden gestart. De transparante hal is ontworpen door Benthem Crouwel en Meyer en Van Schooten (Team CS).

Deze werkzaamheden in het hart van de stad kunnen onder- en bovengronds min of meer tegelijkertijd plaatsvinden. Dit verkort de bouwperiode en voorkomt langdurige bouwhinder voor de omgeving. Eind 2009 moet het gehele stationsgebied met alle nieuwe voorzieningen gereed zijn. Toch zullen de bouwwerkzaamheden tot eind 2009 voortduren. Een andere opmerkelijke en ingrijpende verandering is de aanpassing van het tramtrace in het stationsgebied. Over een jaar stoppen alle trams op het Stationsplein voor het gebouw van de Nationale Nederlanden en vervolgen hun weg over het Delftseplein, door de Poortstraat naar het Weena.

Kort Nieuws 25-1-2005

Op 1 februari om 20.15 uur zal Lars Spuybroek, oprichter van NOX, een lezing geven in de Brakke Grond te Amsterdam. De lezing wordt georganiseerd door ARCAM.

Dinsdag 26 januari zal het definitief ontwerp van Cees Dam voor de renovatie van het hoofdgebouw van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) worden gepresenteerd. De omvangrijke renovatie omvat naast het uitvoeren van uitgesteld onderhoud en het bouwkundige verbeteringen ook een aantal architectonische ingrepen. Zo komt er aan de zuidzijde een nieuwe glazen doorgang. Hierbij wordt de historische waarde van het door Giesbert Friedhof ontworpen gebouw (1958-1963) gerespecteerd.Het Ministerie van LNV werd door de vorige Rijksbouwmeester Jo Coenen aangewezen als een "Inspirerende Bouwkunst". In 2009 moet het project gereed zijn.

Vanaf zondag 27 februari 2005 zal het Erfgoedcentrum Nieuw Land te Lelystad geopend zijn voor publiek. Het bestaande door Benthem Crouwel ontworpen museum Nieuw Land is uitgebreid naar ontwerp van Atelier PRO.

Kort Nieuws 17-1-2005

De website van architectenbureau Venhoeven CS is in gebruik genomen. Onder de koppen Projecten, Visie en Werkwijze, Bureau wordt het bureau gepresenteerd. Ook zijn er vacatures, links en een nieuwspagina te vinden.

Dit voorjaar zal begonnen worden met de bouw van het Theater Lelystad. Het door UN Studio ontworpen project wordt gerealiseerd door aannnemer Jorritsma Bouw. De nieuwbouw gaat 20 miljoen euro kosten en komt op de plaats van het gesloopte Agora Theater. Het maakt deel uit van het nieuwe stadshart en zal in 2007 of 2008 worden opgeleverd.

Op 19 januari 2005 opent minister Peijs van Verkeer en Waterstaat het nieuwe kantoor van Rijkswaterstaat Zeeland. In het nieuwe kantoor Poelendaele aan het kanaal in Middelburg worden ruim 400 medewerkers uit zeven voormalige Rijkswaterstaatvestigingen gehuisvest. Het kantoor werd gebouwd door hoofdaannemer BAM utiliteitsbouw in opdracht van de Rijksgebouwendienst voor de aanneemsom van 16 miljoen euro. Het kantoor is ontworpen door architect Paul de Ruiter uit Amsterdam. Het heeft 5 verdiepingen, een vloeroppervlak van 11.700 vierkante meter en biedt plaats aan 430 werkplekken. Uit 5 vestigingen in Middelburg en 2 in Vlissingen zijn de medewerkers van Rijkswaterstaat inmiddels verhuisd naar het nieuwe kantoor. In de loop van 2005 zullen nog afdelingen van Rijkswaterstaat uit Middelburg en Goes hun intrek nemen. Uitgangspunten bij het ontwerp waren: functioneel, transparant, bereikbaar, duurzaam, flexibel en tegen redelijke kosten.

Tentoonstelling Achter Gordijnen van Neutelings Riedijk architecten in Brussel

BRUSSEL - In het Vlaams Nederlands Huis in Brussel is van 19 januari tot en met 12 februari 2005 in samenwerking met het Nederlands Architectuurinstituut de reizende tentoonstelling Achter Gordijnen, 15 gebouwen van Neuteling Riedijk architecten te zien.

Aan de bestaande tentoonstelling, die eerder in onder andere het NAi te zien was, is de maquette van het Forum in Gent toegevoegd. Neutelings Riedijk won vorig jaar de ontwerpprijs voor dit prestigieuze nieuwe cultuurcentrum, dat in Gent controversieel is. Volgens de internationaal samengestelde jury onder voorzitterschap van de inmiddels vertrokken Vlaamse bouwmeester Bob van Reeth, is het een "kloek gebouw dat de identiteit van de stad Gent versterkt."

Gebouwen die soms balanceren op het randje van kitsch. Willem Jan Neutelings en Michiel Riedijk maken aansprekende architectuur met een opmerkelijke sculpturale kwaliteit. Met speciaal voor de tentoonstelling gemaakte maquettes wordt in de eerste plaats dit aspect van het werk belicht. De gebouwen zijn stevige, monolithische sculpturen en doen met hun opmerkelijke silhouetten enigszins denken aan vreemde dieren. De gebouwen fungeren vaak als herkenningspunt in het stedelijke landschap.

Neutelings en Riedijk beschrijven hun werkwijze als "de methodiek van de sculpturale wiskunde". Uitgangspunt van elk ontwerp is het programma, dat door de architecten in een eenvoudig mathematisch basisconcept wordt georganiseerd. Vervolgens gaan ze als beeldhouwers te werk en voltooien ze het geheel met een op vorm, intu ïtie en smaak gebaseerde bewerking. De architectuur van Neutelings en Riedijk lijkt op het eerste gezicht ondubbelzinnig, maar blijkt bij nadere beschouwing vol van betekenissen en contrasten: tussen binnenkant en buitenkant; tussen grove vormen en verfijnde decoratie; tussen "high culture" en "low culture"; tussen kleuren, materialen en sferen.

Voor de expositie zijn vijftien gebouwen geselecteerd, waarvan sommige ontwerpen nog niet eerder aan het publiek zijn getoond. Te zien zijn, naast het genoemde Forum in Gent, onder andere het woongebouw Wijnhaven in Rotterdam, de woningen de vijf sfinxen in Huizen, de Y-toren op Borneo Sporenburg in Amsterdam, woningbouw op de Müllerpier in Rotterdam, het Concertgebouw in Brugge, het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid in Hilversum, het Scheepvaart en Transport College in Rotterdam, het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Justitie in Den Haag, het Egyptisch Museum in Giza en het Stadhuis in Moskou.

Kort Nieuws 6-1-2005

Zaterdag 22 januari organiseert Gebouw F, centrum voor architectuur Breda, een stadswandeling door Breda onder leiding van een professionele gids. Kijk voor meer informatie op de website van Gebouw F.

Architectuurstudio Herman Hertzberger heeft de opdracht om drie multifunctionele scholen in Arnhem te ontwerpen. De scholen in Rijkerswoerd, Malburgen West, en Schuytgraaf West zijn momenteel in schetsontwerpfase.

De "Gids voor architectuur en stedenbouw in Utrecht 1900-2005" is verschenen. Elk hoofdstuk behandelt een deel van de stad. De auteurs van dit 240 pagina's tellende boek zijn Catja Edens en Bettina van Santen. Uitgever is Thoth.

Architecten en Gebouwen Top 20 2004

DEN HAAG - In 2004 waren Neutelings Riedijk de meest populaire architecten op Architectuur.ORG. Office for Metropolitan Architecture (OMA), vorig jaar nog eerste, staat nu op plaats twee.

De Erasmusbrug was de meest bezochte projectpagina in de gids. Op positie twee en drie volgen de kubuswoningen van Piet Blom in Rotterdam en Helmond. Ook hier blijkt Neutelings Riedijk weer populair met 3 projecten in de top 20.

Deze twee top 20 lijsten zijn samengesteld op basis van de statistieken van Architectuur.ORG over de periode van januari-december 2004. In deze periode bezochten zo'n 140 duizend unieke bezoekers per maand Architectuur.ORG. De lijsten vormen zo een top 20 allertijden van architecten en gebouwen in Nederland.

Tentoonstelling over Herzog & de Meuron in het NAi

ROTTERDAM - Het werk van het Zwitserse architectenduo Herzog & de Meuron, de ontwerpers van het "Vogelnest", het nog te bouwen Olympisch stadion in Beijing, is vanaf 22 januari te zien in een tentoonstelling in het Nederlands Architectuurinstituut (NAi). Rotterdam is hiermee de eerste Europese plaats die de tournee van de architecten aandoet buiten Zwitserland. Na het NAi gaat de tentoonstelling naar Londen en München. "No. 250. An Exhibition: Beauty and Waste in the Architecture of Herzog & de Meuron", zoals de tentoonstelling heet, toont een overzicht van het werk en de werkwijze van de architecten.

Sinds zij 25 jaar geleden hun bureau oprichtten hebben Jacques Herzog en Pierre de Meuron een reeks uiteenlopende opdrachten gekregen. Van het Tate Modern museum in Londen tot de Prada shop in Tokyo, het Olympisch stadion in Beijing en het gebouw van het nieuwe de Young museum in San Francisco. De Pritzker architecture prize winnaars van 2001, Herzog & de Meuron, worden gezien als wereldsterren; niet in Nederland, maar in de internationale architectuurwereld. De verklaring hiervoor ligt waarschijnlijk in het feit dat er hier tot nu nog geen gebouwen van hun hand zijn gerealiseerd. Het werk van Herzog & de Meuron valt op door de sculpturale vormen, het bijzondere materiaalgebruik en hun veelvuldige samenwerking met beeldend kunstenaars. Ze wenden de technieken die kunstenaars eigen zijn aan om gebruiksvoorwerpen zoals gebouwen om te toveren in iets dat je die normale huizen, pakhuizen of bibliotheken op een andere manier doet ervaren. Zo ontwierp Thomas Ruff de met historische foto's bedrukte gevelpanelen voor de universiteitsbibliotheek van het Duitse Eberswalde en bedachten Herzog & de Meuron zelf de met stenen gevulde gaaswanden van de Dominus winery in de Verenigde Staten.

Deze tentoonstelling is hun 250e project sinds zij in 1978 begonnen. Met de titel willen Herzog & de Meuron aangeven dat een tentoonstelling, een gebouw en een kunstwerk voor hun in principe allemaal hetzelfde zijn. Vandaar de titel van de tentoonstelling: "No. 250. An Exhibition - Beauty and waste in the architecture of Herzog & de Meuron".

Tentoongestelde modellen, maquettes, proefmonsters en schetsen illustreren het ontwerp- en bouwproces. Verder worden er bewerkte foto's en filmbeelden van projecten getoond. Deze zijn gemaakt door met Herzog & de Meuron bevriende kunstenaars als Remy Zaugg, Thomas Ruff en Andreas Gursky.

Jacques Herzog tekende zelf voor het ontwerp van deze tentoonstelling. Het wordt een aangepaste versie van wat tot eind september te zien was in het Schaulager in Bazel. Vanwege de in vergelijking met het Schaulager iets kleinere omvang van het NAi, wordt de tentoonstelling ook iets kleiner. "Maar wel met meer "body", zoals NAi directeur Aaron Betsky het beschrijft. "We willen hier zuiverder neerzetten dat het gaat om het proces en het product: het proces van Herzog & de Meuron is geen normaal bouwproces, waarin je zo efficiënt mogelijk iets neerzet, maar een verkenning van materiaal, beeld en organisatie waaruit een vorm voortkomt. Die vorm kan je vervolgens als kunst zien, en sommige kunstenaars hebben dat ook gedaan in hun foto's, terwijl anderen hebben meegewerkt aan het tot stand komen van die vorm."

Met deze nadruk op de kunstkant wordt de tentoonstelling, nog meer dan al het geval was in Bazel, interessant voor een breder publiek dan alleen de in architectuur geïnteresseerden. Ook liefhebbers van beeldende kunst, design en techniek komen in deze tentoonstelling aan hun trekken.

Vlnr. Signal Box voor de Zwitserse spoorwegen te Bazel (1991-94), Loods Ricola, Laufen, Zwitserland (1987), Universiteitsbibliotheek in Eberswalde, Duitsland (1997-99), Tate Modern Londen (1998-2000) en artist impression Olympisch Stadion, Beijing, China. Alle foto's door Margherita Spiluttini, artist impression door Herzog & de Meuron.